Από την Ακαθίστη Βεκρή
Την Ευανθία Ρεμπούτσικα δεν την μάθαμε μέσα από βιογραφικά και τίτλους αλλά από ένα αίσθημα οικείο που μας αγγίζει πριν προλάβουμε να το εξηγήσουμε.
Είναι σαν να την συναντήσαμε πρώτα μέσα μας και ύστερα έξω στον κόσμο, μέσα από ήχους που έφτασαν αθόρυβα και βρήκαν θέση εκεί όπου δεν φτάνουν εύκολα τα λόγια.
Την γνωρίζουμε από τις μελωδίες που μας συνάντησαν σε στιγμές ανυποψίαστες, από τη σιωπή που άφησαν όταν τελείωσαν, από εκείνη τη λεπτή παρηγοριά που μας έκανε να νιώσουμε λιγότερο μόνοι χωρίς να μας το υποσχεθεί ποτέ.
Η μουσική της δεν ζητά προσοχή με φωνές, μπαίνει στη ζωή μας ήρεμα, σαν κάτι που υπήρχε από πάντα και απλώς είχαμε ξεχάσει να ακούσουμε.
Και αυτή η συνέντευξη θέλει να αγγίξει λίγο περισσότερο τον αθέατο χώρο ανάμεσα στις νότες, εκεί όπου η αγάπη μαθαίνει να στέκεται δίπλα στην αποδοχή και η ανθρώπινη ευαλωτότητα παύει να φοβάται το φως.
Να πλησιάσει όσα δεν χωρούν εύκολα σε ερωτήσεις και έτοιμες απαντήσεις, να δώσει χώρο σε εκείνες τις μικρές αλήθειες που ψιθυρίζονται κι όχι σε εκείνες που δηλώνονται.
Ίσως τελικά να είναι μια προσπάθεια να θυμηθούμε μαζί της ότι η τέχνη δεν είναι παρά ένας τρόπος να ξαναβρούμε τον εαυτό μας. Ένα μονοπάτι που οδηγεί σε ένα μέρος γνώριμο, σαν σπίτι παλιό, όπου μπαίνεις διστακτικά και ανακαλύπτεις πως σε περίμενε από πάντα.
Όταν βρίσκεστε πάνω στη σκηνή τι είναι αυτό που σας καθοδηγεί περισσότερο η ενέργεια του κόσμου η σιωπή της αίθουσας ή μια εσωτερική συγκέντρωση που δεν επηρεάζεται από τίποτα γύρω σας.
Ο διάλογος με το κοινό μπορεί να είναι εξαιρετικά δημιουργικός κι όταν συμβαίνει το απολαμβάνω. Η ενέργεια του με εμπνέει, όμως χωρίς την εσωτερική συγκέντρωση που για μένα είναι τόσο σημαντική όσο η προσευχή, τίποτα δεν μπορεί να σε καθοδηγήσει. Και τίποτε δεν μπορεί να με αποσπάσει.
Στις συναυλίες σας συχνά δημιουργείται ένα αίσθημα συλλογικής ανάσας νιώθετε ότι εκείνη τη στιγμή ο κόσμος γίνεται ένα σώμα και αν ναι πώς διαχειρίζεστε αυτή την κοινή ευαλωτότητα.
Είναι μια εμπειρία που δεν περιγράφεται με λόγια, είναι μοναδικές στιγμές απίστευτης συγκίνησης. Νιώθω σαν ένα φως να πλημμυρίζει την σκηνή, είναι ένα βίωμα που μόνο ως ευλογία μπορώ να το εκφράσω. Το διαχειρίζομαι με απόλυτο σεβασμό.
Όταν γράφετε μουσική για κινηματογράφο τι έρχεται πρώτο μέσα σας η εικόνα ο ρυθμός της ιστορίας ή μια προσωπική μνήμη που απλώς βρίσκει χώρο να ακουμπήσει στην ταινία;
Πολλές από τις κινηματογραφικές μου μελωδίες τις έχω συνθέσει πριν διαβάσω το σενάριο, πριν μάθω την ιστορία. Απλά η έμπνευση ταίριαξε με τον ρυθμό της ιστορίας. Όμως υπάρχουν και εκείνες οι μελωδίες που γράφτηκαν αφού ταξίδεψα μέσα στις ζωές των πρωταγωνιστών, έγινα ένα με την ιστορία τους. Μια προσωπική μνήμη, μια εικόνα, ένα συναίσθημα της δική μου ζωής, μπορεί να εκφράσει τους ήρωες της ταινίας. Μίλησα μέσα από την μουσική μου για εκείνους.
Το βιολί είναι προέκταση της φωνής σας ή ένας τρόπος να λες πράγματα που δεν θα έλεγες ποτέ με λόγια;
Συνήθως είναι η προέκταση της φωνής μου και επειδή δεν είμαι άνθρωπος που μασάω τα λόγια μου, ίσως κάποιες φορές να μιλώ με την μουσική χωρίς να χρησιμοποιώ πολλά λόγια.
Πώς αλλάζει μια μελωδία όταν παίζεται ζωντανά μπροστά σε ανθρώπους σε σχέση με το στούντιο και τι σας αποκαλύπτει αυτό για τη σχέση σας με το κοινό.
Στο στούντιο ελέγχεις την μελωδία, τη φροντίζεις, προσπαθείς να την κρατήσεις όπως τη φαντάστηκες. Είναι σχεδόν μια ιδιωτική στιγμή.
Ζωντανά, όμως, παύει να σου ανήκει. Αναπνέει μαζί με τους ανθρώπους που είναι μπροστά σου. Και αυτό μας αποκαλύπτει κάτι πολύ απλό και πολύ βαθύ, ότι η σχέση με το κοινό δεν είναι μονόλογος. Δεν παίζουμε για τους ανθρώπους, παίζουμε μαζί τους. Εκείνη τη στιγμή η μουσική γίνεται κοινό έδαφος και για λίγα λεπτά δεν υπάρχουν πια «εμείς» και «εκείνοι», μόνο μια κοινή εμπειρία που συμβαίνει στο τώρα.
Έχετε αισθανθεί ποτέ σε συναυλία ότι η μουσική λειτούργησε σαν παρηγοριά για κάτι μεγαλύτερο από το προσωπικό σαν να ακουμπούσε μια συλλογική αγωνία του κόσμου.
Ναι, και είναι από εκείνες τις στιγμές που σε ξεπερνούν. Υπάρχουν συναυλίες όπου καταλαβαίνεις ότι δεν παίζουμε απλώς μια μελωδία, κάτι άλλο υπάρχει στον αέρα. Το νιώθεις στη σιωπή ή τον ενθουσιασμό ανάμεσα στις νότες, στον τρόπο που ο κόσμος δεν χειροκροτά αμέσως, αλλά μένει ακίνητος, σαν να κρατάει την ανάσα του.
Εκεί η μουσική δεν λειτουργεί σαν προσωπική εξομολόγηση. Γίνεται παρηγοριά για κάτι μεγαλύτερο, για όσα δεν αντέχονται εύκολα, για όσα μας βαραίνουν όλους ταυτόχρονα.
Και τότε καταλαβαίνεις γιατί υπάρχει αυτή η σχέση με το κοινό. Για εκείνη τη στιγμή της κοινής ευθραυστότητας, όπου η μουσική γίνεται λύτρωση για όλους μας.
Όταν σκέφτεστε τον πλανήτη και την εποχή που ζούμε πιστεύετε ότι η μουσική μπορεί ακόμη να λειτουργήσει ως καταφύγιο ή έχει και ευθύνη να αφυπνίζει.
Η μουσική έχω πει και το πιστεύω βαθιά, πως είναι η θεία Κοινωνία των λαών. Ζούμε σε εξαιρετικά δύσκολη εποχή, με πολέμους και μια βία ακόμα και σε χώρες που υποτίθεται πως ζουν σε ειρήνη. Υπάρχει μια γενικότερη πτώση, του πολιτισμού, του ήθους. Η μουσική όχι μόνο μπορεί να λειτουργήσει ως καταφύγιο και να αφυπνίσει, αλλά κυρίως να ενώσει. Να γίνει το πρόσωπο του «άλλου», του διαφορετικού, να μας θυμίσει πως αυτά που μας ενώνουν είναι περισσότερα από αυτά που μας χωρίζουν. Να βρούμε το καλό μέσα μας.
Με ποιον τρόπο η παγκόσμια αστάθεια ο πόλεμος η κλιματική ανησυχία και η ανθρώπινη μοναξιά περνούν συνειδητά ή ασυνείδητα μέσα στις συνθέσεις σας.
Είμαι πολίτης του κόσμου, μου αρέσει να τριγυρνώ στις γειτονιές του, να ακούω τις ιστορίες των ανθρώπων και του τόπου τους. Αισθάνομαι όλα όσα συμβαίνουν και επηρεάζουν τις ζωές όλων, και την δική μου. Θα ήθελα η μουσική μου να είναι ένα κομμάτι αυτού του κόσμου. Άλλοτε συνειδητά, άλλοτε χωρίς ούτε εγώ η ίδια να το καταλαβαίνω να εκφράζει όλα όσα αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα και ο πλανήτης μας.
Νιώθετε ότι το κοινό σας αλλάζει με τα χρόνια και αν ναι προσαρμόζεστε σε αυτό ή επιλέγετε να παραμένετε πιστές σε έναν εσωτερικό μουσικό πυρήνα.
Νιώθω σαν να συνομιλώ με μια γνώριμη και αγαπημένη παρέα φίλων. Με κάποιους χανόμαστε, ίσως βρεθούμε ξανά, οι ανάγκες πολλές φορές αλλάζουν και όλοι μεγαλώνουμε.
Αλλά δεν προσαρμοζόμαστε με την έννοια του να «χωρέσουμε». Δεν κυνηγάμε το κοινό. Υπάρχει ένας εσωτερικός μουσικός πυρήνας που δεν διαπραγματεύεται και είναι η αλήθεια μας. Αυτόν τον πυρήνα τον κουβαλάμε σε κάθε εποχή, απλώς κάθε φορά μιλά με άλλη φωνή. Η μουσική, για εμένα, δεν είναι προσαρμογή. Είναι συνομιλία.
Στις στιγμές που ο κόσμος μοιάζει να χάνει τον ρυθμό του πιστεύετε ότι η μουσική μπορεί να τον ξαναβρεί έστω και για λίγα λεπτά μέσα σε μια αίθουσα.
Μέσα σε μια αίθουσα τα θαύματα που συντελούνται είναι μικρά αλλά ουσιαστικά. Η μουσική θεραπεύει, μπορεί να σε κάνει να δεις τον κόσμο με άλλα μάτια, να βρεις ξανά τον χαμένο σου ρυθμό. Και αυτό είναι το πιο σημαντικό.
Αν μια συναυλία σας μπορούσε να αφήσει ένα μήνυμα όχι με λόγια αλλά με αίσθηση ποια θα θέλατε να είναι αυτή η αίσθηση για τον κόσμο που φεύγει από την αίθουσα.
Μια αίσθηση λύτρωσης, σαν να μπορούν να αναπνεύσουν λίγο πιο βαθιά. Αν φεύγοντας από την συναυλία μου το κοινό νιώθει πως υπάρχει ελπίδα, πως υπάρχει φως, πως υπάρχει αγάπη και νιώθουν πιο δυνατοί με την αίσθηση πως δεν είναι μόνοι, τότε κάπου έστω και για μια ώρα υπήρξε ένας κοινός παλμός, ένα φως που μπορεί να τους συνοδεύσει στην ζωή τους.